otero pedrayo, ramón

Polos camiños chuposos, salfridos de pedras, curtados de zorreiras o Cabada levoume nos brazos hastra Ourense unhas duas legoas e meia longas de camiño. Chegamos á Central. O tren pra Vigo pasaba as dúas da mañán. Lembro o cheiro de coiro e de cadra dos «rippers» que facían o servicio da Estación. Foron a dicirnos adeus algús amigos do meu pai, deles Dn Antonio Risco. E foi meu abó. De gabán na noite do mes de Sant Iago. Dixeron despois as verbas de Dn Ramón: -«Coido que non verei máis a iste netiño».

Ós tres días brincaba pola Alameda de Vigo, bulía na casa de Baños de Soto, non me fartaba de peras urracas pra min, de neno, un dos engados de Vigo, de peixe fresco, de novidás e contos. Foi un anovar, un inxirir en min, no tristeiro follato, nova vida. Débollo as «ondas do mar de Vigo».

Eran meus pais xa dinantes de casaren coñecidos en Vigo. Sempre acodían con gosto. Miña nai cunha miga de tono, pois adimirando a fermosura do mar e o gosto polos xardís non esquencía ser Ourense cidade máis fidalga onde os tendeiros pintaban pouco ademais de ser maior, ter bispado e millores bailes.

Ourense, de aquila, animaba Vigo. Os ourensáns con moitos vigueses formaban tertulia no salón da Casa de Baños, no café, un café grande e fermoso, da praciña da Princesa, na tertulia, na redaución do «Faro». Meu pai era moi amigo de D. Eladio Lema, home amorenado, moi fino, falando baixiño. Algunha vez xantamos na súa casa en outo andar con estesas vistas. Lembro un vello de mal xénio. Debía ser o sogro de Dn Eladio.

Vigo daquila xurdía encostado, cheo de surpresas, como derrubado, pro con fermosos recantos pro neno. Engaiolabame a Alameda e súa fermosa disposición de salón. Facíanse grandes, etiqueteiros e fermosos paseos ás noitiñas con iluminaciós «a portuguesa» entre as follas, moito xogo de abanicos, presentaciós de mociñas novas, recoñecimento de vellos amigos.

Asombraba o conxunto dos hoteles Continental e [espazo en branco] co peirao de pedra e o de madeira. Diante do Continental aínda compuña seus diedros a batería da Pedra cos seus cañós pesados e cansos. Máis adiante, por frente do mercado, como palafito e entrándose nela por unha ponte erguíase ben sufincada sobre a auga, ben limpa, pintada e con bandeira a casa de Baños, de duas prantas, con salós de sociedade, con piano, e na segunda mesa con xornaes e xemelos e anteollos «de larga vista». Era gosto dos cabaleiros ouservare os barcos.