Castelao

—¡Panarra! ¡Plepa! ¿Coidas que vas vivir á conta da miña filla? ¡Ai, eso si que non! Xa te podes ir preparando para colleres un barco en Vigo; xa lle podes escrebir a ese curmán que tes alá porque…
Nesto a siña Filomena reparou que Pedro miraba para ela e… ¡pum…! escalfoulle na cara un fregaduxo mollado.

O desventurado Pedro foi embarcar a Vigo, cunha mala de cartón por única compañeira. Nin a sogra nin a muller nin os fillos deitaron unha verba de agarimo na despedida.

Na lonxa hai un bruído abrouxador; chíos de mulleres e orneos de homes; as voces dos vendedores parece que contan o tempo ó rivés: ¡doce!, ¡once!, ¡dez!, ¡no­ve!, ¡oito…! Pasan en caixóns os peixes, a centos, a milleiros, a millóns. Siguen atracando novas motoras, acuguladas de peixes grandes como arroaces. Algúns peixes traen ollos redondos e brilantes coma lúas cheas. Os mariñeiros veñen con barbas de quince días, cos ollos adoecidos de sono, semellantes a náufragos. Os faroliños dos barcos bambéanse á randeeira. E no borde do peirán hai unha rapaciña chuchada pola fame, cunha caldereta nas mans, pregando sen acougo:
—Mariñeiros de bo corazón, ¡botádeme un peixe!
Nas grandes casas de acolá enriba durmen, enxoitas, as xentes de terra.

Aquel anticipo da realidade americán foi unha pedrada na concencia do malpocado emigrante, que se liscou do Berbés para enzoufarse nas regalías do almorzo.
Cando daban as once da mañán, o trasatlántico recebía no bandullo a Pedro, como unha balea pode engulir un xurelo. como unha balea pode engulir un xurelo.